FETVA MBI USHQIMET

FETVAJA 33

PYETJA: Në qytetin tonë ka restorante pronarët e të cilëve janë arabë druzë, ndërkaq ne kemi dëgjuar shumë thasheth­e­me rreth këtij sekti, prandaj a lejohet që ne të hamë në res­to­rantet e tyre? Me këtë rast duhet bërë me dije se ata nuk i therin vetë kafshët, mishin e të cilëve e hamë në restorantet e tyre? Po ashtu, a lejohet që të hamë ushqime tjera përveç mishit në restorantet e sektit druz?

PËRGJIGJJA: Druzët janë sekt renegat (e kanë braktisur) nga Islami dhe ata trajtohen si idhujtarë (mushrikë). Të gjithë dijetarët muslimanë janë të pajtimit se nuk është e lejuar të martohemi me gratë e tyre e as që ta hamë mishin e kafshëve të cilat i kanë therë ata. Nisur nga kjo, muslimanit nuk i lejohet ta hajë mishin e kafshës të cilën ata e kanë therë vetë. Ndërkaq, mishin të cilin ata vetëm e shesin, ndërkaq atë kafshë e kanë therë të tjerët, gjegjësisht muslimanët apo ithtarët e librit, është i lejuar që ta hanë muslimanët. Gjith­ash­tu të gjitha ushqimet tjera në të cilat nuk është kusht therja, është e lejuar t’i hanë muslimanët, qofshin prej dru­zëve ose të tjerëve.

(Seanca e dytë)

FETVAJA 34

PYETJA: Në përbërjen e disa prodhimeve gjendet shkronja (e) pas së cilës ka edhe një numër. Thuhet se kjo do të thotë se këto prodhime përmbajnë gjëra prej derri. Nëse një gjë e tillë është e vërtetë, atëherë cili është qëndrimi i Sheriatit lidhur me këtë prodhim?

PËRGJIGJJA: Këto përmbajtje të cilat e kanë shkronjën (e) dhe të cilave pas u shtohet një numër, janë komponente plo­të­suese që arrijnë mbi 350 sosh. Këto komponente ose janë të karakterit konservues (mbrojtës) ose ngjyrosës, deko­rues, aromatik apo të ndonjë karakteri tjetër. Nga aspekti i origji­nës këto komponente ndahen në katër grupe.
Grupi i parë: komponentet që kanë origjinë kimike indus­triale.
Grupi i dytë: komponentet me origjinë bimore.
Grupi i tretë: komponentet me origjinë shtazore.
Grupi i katërt: komponentet që përdoren të shndërruara në lëndë alkoolike.
Sa u përket komponenteve në fjalë, këto nuk ndikojnë në leji­min apo ndalimin e hajeve dhe pijeve për shkaqet vijuese:
Grupi i parë dhe i dytë kanë origjinë të lejuar, për atë edhe nuk ka kurrfarë dëmi nga përdorimi i tyre.
Grupi i tretë i komponenteve nuk mbetet në përbërjen e tij shtazore origjinale, por ato pësojnë transformime kimike të cilat krejtësisht ua ndryshojnë natyrën dhe i shndërrojnë në përbërje të re të pastër. Ky ndryshim ndikon në qëndrimin e Sheriatit ndaj lëndëve përkatëse. Nëse këto kanë qenë lëndë e ndaluar apo e papastër, shndërrimi i tyre në lëndë të re ndikon që për to të vlejnë dispozita të reja. Si p.sh. nëse vera shndërrohet në uthull ajo është e lejuar e pastër dhe me këtë transformim del nga natyra e verës.
Ndërkaq grupi i katërt, si zakonisht përdoret për ngjyrosje dhe përdoret një sasi shumë e vogël e cila konsumohet në lëndën prodhuese përfundimtare, ndërkaq kjo falet (nuk është mëkat).
Për këtë, ushqimet të cilat në përbërjen e vet përmbajnë diçka nga këto elemente, janë të lejuara dhe nuk është mëkat që muslimani t’i konsumojë. Feja jonë është lehtësim dhe na ka ndaluar nga rëndimet. Kërkimi dhe gjurmimi i këtyre gjërave nuk janë prej asaj me të cilën na kanë urdhëruar All-llahu dhe Pejgamberi [sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem].

(Seanca e dytë)